
Hiện trường vụ tấn công (Ảnh: Lực lượng đặc nhiệm Ukraine).
Ngày 24/3, lực lượng đặc nhiệm Ukraine tuyên bố đã sử dụng hệ thống HIMARS do Mỹ viện trợ để phá hủy 4 trực thăng quân sự của Moscow trong một cuộc tập kích duy nhất tại vùng Belgorod, Nga.
Trước đó, một nhóm 4 trực thăng Nga gồm 2 trực thăng vận tải Mil Mi-8 và 2 trực thăng tấn công Kamov Ka-52 đã hạ cánh tại một căn cứ dã chiến ở tỉnh Belgorod.
Lực lượng đặc nhiệm Ukraine và Cục Tình báo ở Kiev đã theo dõi bằng ít nhất một máy bay không người lái trinh sát. Một trong những bệ phóng di động thuộc Hệ thống Pháo phản lực Cơ động Cao (HIMARS) do Mỹ sản xuất của quân đội Ukraine đã khai hỏa.
Tổng cộng, 4 quả rocket M30 nặng 300kg, mỗi quả chứa 180.000 mảnh đạn tungsten, đã trút xuống khu vực mục tiêu từ khoảng cách xa tới hơn 90km. Mảnh tungsten nhỏ (thường là những viên hoặc mảnh kim loại cứng) thường được dùng trong các loại vũ khí xuyên thủng giáp.
Sau 8 ngày, truyền thông phương Tây đăng đoạn video ghi lại cảnh binh sĩ Nga quan sát hiện trường sau vụ tấn công. Theo đó, binh sĩ này dường như nói rằng trực thăng bị chảy dầu, phá hỏng phần đuôi, cánh quạt đứt rời.
Với hàng nghìn mảnh đạn nhỏ, rocket M30 và loại tên lửa lớn hơn là ATACMS - đều có thể khai hỏa từ bệ phóng HIMARS - được tối ưu hóa để tấn công các mục tiêu như binh sĩ và trực thăng.
Cuộc tấn công chính xác ở Belgorod diễn ra khi các lữ đoàn Ukraine, sau khi rút khỏi Kursk lân cận, mở rộng một cuộc xâm nhập tương đối nông vào tỉnh này. Ban đầu, quân đội Ukraine đạt được một số bước tiến khi "tận dụng các vấn đề liên lạc và phối hợp của đối phương", theo Trung tâm Chiến lược Quốc phòng Ukraine. Nhưng trong những ngày gần đây, họ đã rút lui trước các đợt phản công của Nga.
Cuộc tấn công vào bốn chiếc trực thăng này là một phần của chiến dịch Belgorod rộng lớn hơn, nhưng cũng là hành động trả đũa.
Hồi năm ngoái, pháo binh Nga đã tấn công một nhóm 3 trực thăng tấn công Mil Mi-8 hoặc Mil Mi-17 của quân đội Ukraine khi chúng đang đậu dưới mặt đất ở Novopavlivka, cách tiền tuyến tại Avdiivka hơn 50km.
Một đầu đạn chùm đã phát nổ trên những chiếc trực thăng này, cuối cùng phá hủy cả 3 chiếc và khiến 2 phi công thiệt mạng.
M30 bắn từ HIMARS có đầu đạn chứa khoảng 180.000 mảnh kim loại. Rocket phát nổ trên mục tiêu và các mảnh đạn văng ra với tốc độ 3.600km/h, gây tổn thất nặng nề về nhân lực và các phương tiện bọc thép hạng nhẹ.
Các nhà phát triển tuyên bố rằng M30 tạo ra khả năng sát thương như đạn chùm nhưng không gây văng ra nhiều các vật liệu chưa nổ gây nguy hiểm về sau. Theo giới chuyên gia, hàng trăm nghìn lõi thép trên rocket M30 có thể bao trùm một khu vực rộng hơn 4 sân bóng.
Theo Forbes, M30A1 đặc biệt nguy hiểm với các phương tiện quân sự vì sức công phá lớn. Ngoài ra, nó có khả năng nổ trên cao, là mối đe dọa với lực lượng bộ binh trú nấp dưới những chiến hào tương đối nông vì số lượng mảnh văng ra rất lớn.