Phố cổ Hội An - Ảnh: B.D.
Trao đổi với Tuổi Trẻ Online sáng 8-5, ông Bình cho biết phường Hội An không đề xuất di dời cư dân ra khỏi phố cổ, mà chỉ kiến nghị cơ chế đặc thù để giải quyết những tồn tại kéo dài tại một số di tích do Nhà nước quản lý.
"Hiện nay có một số trường hợp người dân sinh sống lâu năm trong các di tích thuộc sở hữu nhà nước nhưng vướng pháp lý nên không đủ điều kiện cấp sổ đỏ hoặc bố trí tái định cư.
Chúng tôi đề xuất cơ chế để hỗ trợ các trường hợp này nếu người dân có nhu cầu được tái định cư ra ngoài di tích, nhằm phục vụ tốt hơn công tác bảo tồn.
Phố cổ Hội An là đô thị đặc biệt, một trong những nét hấp dẫn là có hơi ấm hiện diện đời sống của cư dân lâu đời trong nhà cổ. Do đó không thể có việc đề xuất dời toàn bộ dân sống trong phố cổ ra bên ngoài", ông Bình nói rõ.
Cũng theo ông Bình, một số gia đình sinh sống trong di tích quản lý của Nhà nước là vấn đề tồn tại hàng chục năm qua, liên quan đến cuộc sống từng người và công tác bảo tồn các di tích xuống cấp. Việc xử lý vượt thẩm quyền nên phường kiến nghị lên UBND TP Đà Nẵng để xem xét.
Người dân Hội An vẫn sống trong phố cổ - Ảnh: B.D.
Thông tin thêm về phường trung tâm khu phố cổ, ông Nguyễn Đức Bình cho biết phường Hội An hiện có dân số hơn 37.000 người. Đây là địa bàn trung tâm của không gian đô thị di sản Hội An, đồng thời giữ vai trò đặc biệt trong quản lý và bảo tồn Di sản văn hóa thế giới Đô thị cổ Hội An.
Với đặc thù là trung tâm du lịch, hiện Hội An đối mặt nhiều áp lực như trật tự xây dựng, giao thông, môi trường, tiếng ồn, quảng cáo và hoạt động du lịch trong khu phố cổ. Trong khi đó nguồn lực, biên chế và công cụ quản trị hiện chưa tương xứng với tính chất đặc thù của một đô thị di sản thế giới.
Một khó khăn khác là sự giao thoa về chức năng, nhiệm vụ giữa UBND phường Hội An và Trung tâm Bảo tồn di sản văn hóa thế giới Hội An trong quản lý khu phố cổ. Nhiều vấn đề liên quan bảo tồn, cư trú, kinh doanh và trật tự đô thị còn thiếu cơ chế phối hợp rõ ràng.
Để phố cổ được bảo tồn, phát huy tốt giá trị, phường Hội An kiến nghị Trung ương và TP Đà Nẵng nghiên cứu cơ chế đặc thù cho đô thị di sản, nhất là về phân cấp quản lý, bảo tồn nhà cổ, đầu tư hạ tầng, chống ngập và chuyển đổi số trong quản lý đô thị.
Trước đó như Tuổi Trẻ Online đã thông tin, tại cuộc họp ngày 7-5 với UBND TP Đà Nẵng, phần phát biểu của Bí thư phường Hội An liên quan đến nội dung "Hội An đề xuất di dời dân ra khỏi di tích" đã nhận được nhiều quan tâm.
Nằm dưới hạ nguồn sông Thu Bồn, di sản Hội An hiện có khoảng 1.400 di tích, 70% là thuộc tư nhân quản lý. Hội An mỗi năm thu hút 3-5 triệu lượt khách tham quan và là một điển hình về bảo tồn phát huy giá trị di sản.
Trong các cuộc họp, UNESCO đánh giá điều mà Hội An làm được rất tốt và tạo sức hút là việc phố cổ có sự hiện diện hơi ấm, đời sống cư dân địa phương từ xa xưa - khác với nhiều phố cổ khác trên thế giới.
