Tiền đóng BHYT, BHXH từ ngày 1-7: Người dân cần chuẩn bị bao nhiêu?

Từ ngày 1-7-2026, mức tham chiếu tăng lên 2,53 triệu đồng/tháng sẽ làm thay đổi trực tiếp số tiền đóng các loại bảo hiểm của người dân.

Dưới đây là chi tiết mức đóng mới nhất dành cho học sinh, hộ gia đình và người lao động để người dân chủ động tài chính, bảo đảm không bị gián đoạn quyền lợi khám chữa bệnh và an sinh xã hội.

BHYT học sinh và hộ gia đình: Tính thế nào?

Vừa qua, ngày 21-5, BHXH TPHCM ban hành Thông báo 3508/TB-BHXH hướng dẫn mức đóng BHYT, BHXH, BHTN, tai nạn lao động và bệnh nghề nghiệp. Văn bản căn cứ trên Luật BHXH 41/2024/QH15, Luật BHYT sửa đổi số 51/2024/QH15 và các nghị định liên quan. Cập nhật này bảo đảm quyền lợi cho người lao động, học sinh, sinh viên khi mức tham chiếu tăng lên 2.530.000 đồng/tháng từ tháng 7-2026.

Cụ thể, nhóm học sinh, sinh viên đang học tại các cơ sở giáo dục trên địa bàn thành phố có mức đóng BHYT bằng mức tham chiếu nhân 4.5% nhân số tháng tham gia. Tổng mức đóng cho trọn 12 tháng là 1.366.200 đồng. Trong đó, học sinh được ngân sách nhà nước hỗ trợ 100% (bao gồm 50% theo quy định và 50% theo Nghị quyết của HĐND TP), do đó các em không phải đóng khoản phí này. Đối với sinh viên, mức hỗ trợ từ ngân sách là 50%, phần 50% sinh viên tự đóng tương ứng cho các kỳ hạn 3 tháng, 6 tháng và 12 tháng lần lượt là 170.775 đồng, 341.550 đồng và 683.100 đồng.

Tiền đóng BHYT, BHXH từ 1-7: Người dân cần chuẩn bị bao nhiêu? - Ảnh 1.

Người dân làm thủ tục tại BHXH TPHCM. Ảnh: HOÀNG TRIỀU

Học sinh, sinh viên đăng ký và nộp tiền trực tiếp tại trường học ngay từ đầu năm học. Trường có trách nhiệm lập danh sách bảo đảm 100% học sinh được cấp thẻ. Lưu ý, học sinh, sinh viên đã tham gia BHYT hộ gia đình bắt buộc chuyển sang tham gia BHYT tại trường để được trích kinh phí chăm sóc sức khỏe ban đầu. Nếu thẻ hết hạn vào cuối năm 2026, các em chỉ đóng tiền cho những tháng còn lại đến hết ngày 31-12-2026.

Với BHYT hộ gia đình, mức đóng sẽ giảm dần theo số lượng thành viên tham gia trong cùng hộ. Người thứ nhất đóng 100% (tương đương 1.366.200 đồng/12 tháng). Người thứ hai đóng 70% (956.340 đồng), người thứ ba đóng 60% (819.720 đồng), và người thứ tư đóng 50% (683.100 đồng). Từ người thứ năm trở đi, mức đóng ưu đãi chỉ còn 40%, tương đương số tiền 546.480 đồng/12 tháng.

BHXH tự nguyện: Người nghèo, dân đặc khu được hỗ trợ cao nhất

Đối với bảo hiểm bắt buộc như BHXH, BHYT, tiền lương làm căn cứ đóng thấp nhất phải bằng mức tham chiếu, cao nhất bằng 20 lần mức tham chiếu tại thời điểm đóng. Riêng bảo hiểm thất nghiệp, mức lương căn cứ đóng cao nhất bằng 20 lần mức lương tối thiểu vùng.

Mức lương tối thiểu vùng tại TPHCM hiện nay cụ thể: Vùng I là 5.310.000 đồng/tháng (đóng cao nhất 106.200.000 đồng), Vùng II là 4.730.000 đồng/tháng (đóng cao nhất 94.600.000 đồng), và Vùng III là 4.140.000 đồng/tháng (đóng cao nhất 82.820.000 đồng). Cơ quan bảo hiểm sẽ tự động điều chỉnh mức lương cao nhất với các trường hợp đã kê khai đúng.

Về BHXH tự nguyện, người tham gia được quyền tự chọn mức thu nhập làm căn cứ đóng. Mức thấp nhất bằng chuẩn hộ nghèo nông thôn (1.500.000 đồng) và cao nhất bằng 20 lần mức tham chiếu (50.600.000 đồng). Nhà nước hỗ trợ đóng tối đa 10 năm với mức 80% cho người thuộc hộ nghèo, sống tại xã đảo, đặc khu. Mức ưu đãi 80% (tương đương 264.000 đồng/tháng) này đặc biệt thiết thực với những người dân đang sinh sống tại 01 đặc khu trực thuộc TPHCM hiện nay. Các diện khác được hỗ trợ gồm: 65% cho hộ cận nghèo (214.500 đồng); 30% cho người dân tộc thiểu số (99.000 đồng) và 20% cho đối tượng khác (66.000 đồng). Trường hợp người dân thuộc nhiều diện hỗ trợ khác nhau, sẽ được ưu tiên áp dụng mức cao nhất.

Nếu người tham gia đã đóng tiền bảo hiểm trước cho nhiều tháng hoặc nhiều năm, khi chính sách có phát sinh thay đổi về mức tham chiếu hay chuẩn hộ nghèo, quỹ bảo hiểm sẽ không điều chỉnh số tiền chênh lệch. Cả người dân và nhà nước đều không phải nộp bổ sung, và cũng sẽ không được hoàn trả lại phần chênh lệch đối với thời gian đã đóng trước đó.