
Thành phố Sakaiminato thuộc tỉnh Tottori, Nhật Bản có biệt danh là “thị trấn của yokai” - Ảnh: KANPAI JAPAN
Báo Mainichi đưa tin cuộc thi thơ thường niên Yokai Senryu - sự kiện văn hóa lấy cảm hứng từ các quái vật dân gian Nhật Bản (yokai), đã kết thúc sau 2 thập kỷ. Quyết định này được đưa ra trong bối cảnh trí tuệ nhân tạo (AI) bùng nổ đang gây ra những thách thức đối với các cuộc thi sáng tác văn học.
Cuộc thi Yokai Senryu được Hiệp hội Du lịch Sakaiminato thuộc tỉnh Tottori khởi xướng từ năm 2006. Đây là quê hương của cố họa sĩ manga Shigeru Mizuki, tác giả bộ truyện lừng danh “GeGeGe no Kitaro”.
Cuộc thi được tổ chức nhằm quảng bá thành phố Sakaiminato, có biệt danh “thị trấn của yokai”, thông qua những bài thơ senryu (thơ ngắn trào phúng) hài hước về quái vật.
Ở thời kỳ đỉnh cao, cuộc thi từng thu hút tới 8.335 bài dự thi từ khắp Nhật Bản. Tuy nhiên, sau khi công bố kết quả lần thứ 20 vào tháng 2 vừa qua, ban tổ chức đã quyết định dừng lại.
Lý do chính dẫn đến kết cục này là khó khăn trong việc phân biệt đâu là tác phẩm do con người sáng tác và đâu là sản phẩm của AI.
AI tạo sinh (generative AI) đặc biệt “mát tay” trong việc sáng tác các thể thơ ngắn như haiku và senryu. Ông Tsuyoshi Furuhashi, quản lý cấp cao của Hiệp hội Du lịch Sakaiminato, chia sẻ: “Chúng tôi không coi AI là điều gì đó xấu xa. Nhưng vì xã hội vẫn thiếu những quy tắc rõ ràng cho việc sử dụng nó, chúng tôi quyết định đây là thời điểm thích hợp để khép lại cuộc thi”.
Hiện nay nhiều cuộc thi tiểu luận và thơ ca đã phải bổ sung quy định cấm AI, dù việc phát hiện là cực kỳ khó khăn. Dù vậy, tỉnh Saga đã tổ chức cuộc thi DX Senryu hồi năm 2023-2024 với quy định cho phép sử dụng AI một cách công khai.
Ban tổ chức đang xem xét chuyển đổi mô hình hoạt động để bảo tồn nét đẹp văn hóa này.
Thay vì nhận bài dự thi qua mạng như trước, ban tổ chức dự định yêu cầu người tham gia phải trực tiếp đến Sakaiminato để sáng tác thơ tại chỗ. Ông Furuhashi hy vọng sẽ biến nó thành một sự kiện mang tính tương tác, nơi những người yêu mến quái vật dân gian có thể tụ họp và cùng nhau sáng tạo trực tiếp.