
Hộ kinh doanh mong bù trừ tiền thuế đã nộp từ đầu năm để được giảm 30% thuế ngay - Ảnh: LÊ THANH
Hộ kinh doanh muốn được bù trừ ngay tiền thuế đã nộp
Ông T.V.B. - chủ hộ kinh doanh đồ tiêu dùng ở Hà Đông (Hà Nội) - cho biết việc giảm 30% thuế thu nhập cá nhân theo Nghị quyết 43 vừa được Quốc hội ban hành là hỗ trợ rất kịp thời với người kinh doanh nhỏ.
"Phần thuế được giảm sẽ bổ sung vào vốn lưu động để nhập hàng những tháng cuối năm, giúp hộ kinh doanh bớt áp lực" - ông B. nói.
Tuy nhiên, ông băn khoăn cách tính và thời điểm được giảm thuế. Do chủ yếu bán hàng trên sàn, với doanh thu 2,8 tỉ đồng từ đầu năm đến nay và đã được sàn kê khai, nộp thuế thay.
Nên ông mong sớm hướng dẫn cụ thể để phần doanh thu trên sàn đã khấu trừ thuế có thể được bù trừ ngay, thay vì chờ sang năm quyết toán mới được xử lý số thuế được giảm.
Tương tự, bà Đ.T.L. - chủ một spa trên đường Đào Tấn (Hà Nội) - mong có văn bản hướng dẫn cụ thể để được giảm thuế ngay trong kỳ kê khai quý 3 và 4.
Với doanh thu cả năm nay, bà dự kiến 1,7 tỉ đồng. Trong quý 1 và 2, doanh thu chưa đến 1 tỉ đồng nên bà chưa phải nộp thuế thu nhập cá nhân. Đến tháng 7, doanh thu đã vượt ngưỡng này và bắt đầu phát sinh thuế thu nhập cá nhân, thuế giá trị gia tăng.
"Tôi mong được hướng dẫn chi tiết để có thể giảm luôn 30% thuế thu nhập cá nhân khi kê khai quý 3 vào tháng 10 tới. Như vậy chính sách mới hỗ trợ kịp thời và có ý nghĩa trọn vẹn" - bà L. nói.

Một hộ kinh doanh tại chợ Bình Tây, TP.HCM - Ảnh: HỮU HẠNH
Có thể tính phần giảm trong kỳ kê khai tiếp theo
Trao đổi với Tuổi Trẻ, ông Lê Văn Tuấn - Giám đốc Công ty TNHH Kế toán Thuế Keytas - cho biết cách áp dụng khác nhau tùy phương pháp tính thuế.
Với hộ, cá nhân kinh doanh tính thuế theo tỉ lệ % trên doanh thu, số thuế phải nộp được xác định theo doanh thu và thuế suất tương ứng với từng ngành nghề.
Ông cho rằng chính sách nên hướng dẫn để khi kê khai thuế quý 3, người nộp thuế có thể tính số thuế thu nhập cá nhân được giảm của phần nghĩa vụ đã phát sinh từ đầu năm và trừ vào số thuế phải nộp của kỳ hiện tại.
Ông Tuấn ví dụ một hộ kinh doanh thương mại có doanh thu tính thuế quý 1 và 2 là 1,2 tỉ đồng.
Số thuế đã nộp gồm 12 triệu đồng thuế giá trị gia tăng (1,2 tỉ đồng x 1%) và 1 triệu đồng thuế thu nhập cá nhân [(1,2 tỉ đồng - 1 tỉ đồng) x 0,5%].
Quý 3, hộ này phát sinh thêm 800 triệu đồng doanh thu, tương ứng 8 triệu đồng thuế giá trị gia tăng và 4 triệu đồng thuế thu nhập cá nhân.
Tổng thuế thu nhập cá nhân của ba quý là 5 triệu đồng, trong đó phần được giảm 30% là 1,5 triệu đồng.
Như vậy, thay vì nộp toàn bộ 4 triệu đồng thuế thu nhập cá nhân quý 3, hộ kinh doanh có thể trừ 1,5 triệu đồng tiền thuế được giảm của ba quý đầu năm, còn nộp 2,5 triệu đồng.
Phần thuế được giảm của quý 4 tiếp tục được tính theo nguyên tắc tương tự. Cách này giúp hộ kinh doanh hưởng chính sách ngay trong năm, thay vì chờ đến quyết toán mới xử lý phần chênh lệch.
Với hộ, cá nhân kinh doanh tính thuế theo lợi nhuận, việc xác định số thuế được giảm phức tạp hơn do cuối năm phải xác định lại doanh thu, chi phí được trừ và thu nhập chịu thuế.
Theo Nghị định 68/2026, trong năm hộ, cá nhân kinh doanh vẫn kê khai, tạm nộp thuế hằng quý. Số thuế thu nhập cá nhân tạm nộp được xác định trên doanh thu và thuế suất tương ứng; cuối năm mới xác định chính xác nghĩa vụ thuế theo lợi nhuận.
Ông ví dụ một hộ kinh doanh thương mại có doanh thu tính thuế quý 1 và 2 là 4 tỉ đồng.
Số thuế đã tạm nộp gồm 40 triệu đồng thuế giá trị gia tăng (4 tỉ đồng x 1%) và 20 triệu đồng thuế thu nhập cá nhân (4 tỉ đồng x 0,5%).
Quý 3, hộ phát sinh thêm 2,5 tỉ đồng doanh thu, tương ứng 25 triệu đồng thuế giá trị gia tăng và 12,5 triệu đồng thuế thu nhập cá nhân tạm nộp.
Giả sử số thuế thu nhập cá nhân phải nộp của ba quý đầu năm khi xác định theo lợi nhuận là 30 triệu đồng. Phần thuế được giảm là 9 triệu đồng.
Khi đó, thay vì nộp toàn bộ 12,5 triệu đồng thuế thu nhập cá nhân tạm tính quý 3, hộ kinh doanh có thể trừ 9 triệu đồng tiền thuế được giảm, còn nộp 3,5 triệu đồng.
Cuối năm, hộ kinh doanh phải xác định lại nghĩa vụ thuế trên cơ sở doanh thu và chi phí được trừ.
"Giả sử doanh thu năm 2026 là 9 tỉ đồng và số thuế thu nhập cá nhân phải nộp theo quyết toán là 50 triệu đồng. Phần thuế được giảm cả năm là 15 triệu đồng, số thuế thực tế phải nộp sau giảm còn 35 triệu đồng.
Từ số này trừ các khoản đã tạm nộp trong năm, hộ kinh doanh xác định số còn phải nộp thêm hoặc số nộp thừa để đề nghị hoàn, bù trừ theo quy định" - ông Tuấn lấy ví dụ.
Ông cũng lưu ý với nhóm hộ, cá nhân kinh doanh và doanh nghiệp tính thuế theo lợi nhuận, doanh thu, chi phí được trừ và hồ sơ chứng từ là yếu tố quan trọng để xác định nghĩa vụ thuế và số thuế được giảm.
Do đó người kinh doanh cần ghi chép sổ sách, lưu giữ hóa đơn, chứng từ và kê khai đầy đủ doanh thu, chi phí theo quy định.
Nghị quyết 43/2026 của Quốc hội giảm 30% số thuế thu nhập cá nhân, thuế thu nhập doanh nghiệp phải nộp trong năm 2026 và 2027 đối với hộ, cá nhân kinh doanh và doanh nghiệp.
Điều kiện là doanh thu năm 2026 và 2027 không quá 10 tỉ đồng/năm.