Đề xuất xây nhà máy điện rác tại bãi rác Đa Phước
Công ty California Waste Solutions, mới đây đã công bố Vietnam Waste Solutions đã đề xuất xây dựng một nhà máy điện rác công suất 50-60 MW cùng các dây chuyền tái chế chuyên biệt tại Khu liên hợp xử lý chất thải rắn Đa Phước.
Vietnam Waste Solutions là công ty con tại Việt Nam do California Waste Solutions sở hữu toàn bộ vốn và là đơn vị vận hành Khu liên hợp xử lý chất thải Đa Phước.
California Waste Solutions cho biết, khoảng 200 triệu USD đã được đầu tư vào Khu liên hợp xử lý chất thải rắn Đa Phước. Khoản vốn này được sử dụng để xây dựng bãi chôn lấp và các hệ thống phụ trợ, chưa bao gồm nhà máy điện rác công suất 50-60 MW đang được đề xuất.
Khu liên hợp xử lý chất thải rắn Đa Phước có diện tích khoảng 138 ha, nằm tại Thành phố Hồ Chí Minh. Đây là một trong những bãi rác đầu tiên tại Việt Nam được xây dựng theo tiêu chuẩn của Mỹ vào giữa những năm 2000.
Hiện cơ sở này tiếp nhận và chôn lấp tối đa khoảng 6.500 tấn chất thải rắn sinh hoạt mỗi ngày, tương đương khoảng 2,4 triệu tấn mỗi năm. Theo California Waste Solutions, Đa Phước đang xử lý hơn một nửa lượng rác sinh hoạt của Thành phố Hồ Chí Minh. Tổng lượng rác sinh hoạt phát sinh tại thành phố vào khoảng 10.000 tấn mỗi ngày.
Sản xuất điện không phải hoạt động mới tại Đa Phước. Vietnam Waste Solutions đã thu gom khí phát sinh trong bãi chôn lấp, đưa khí đến thiết bị thu hồi năng lượng để sản xuất điện phục vụ hoạt động tại khu liên hợp nhiều năm qua.
Hệ thống phát điện từ khí bãi chôn lấp hiện nay hoàn toàn tách biệt với nhà máy điện rác công suất 50-60 MW đang được đề xuất.
Điện từ khí bãi chôn lấp được tạo ra từ lượng khí sinh ra sau khi chất thải đã được đưa vào bãi và phân hủy.
Trong khi đó, nhà máy điện rác dự kiến sẽ xử lý phần chất thải sinh hoạt còn lại trước khi chôn lấp cuối cùng và trực tiếp thu hồi năng lượng từ lượng chất thải này.
Trong năm 2026, Vietnam Waste Solutions đã chính thức đề xuất phương án bổ sung hạng mục điện rác tại Đa Phước và đang thực hiện các thủ tục thẩm định, cấp phép.
California Waste Solutions sẽ phụ trách vận hành các hệ thống năng lượng. Hoạt động xây dựng và vận hành hằng ngày dự kiến do các nhà thầu Việt Nam thực hiện.
Cơ sở Xử lý Chất thải Rắn Tích hợp Đà Phước (DPI)
Vua rác phía sau California Waste Solutions
Nhà sáng lập kiêm Tổng giám đốc California Waste Solutions, đồng thời là Chủ tịch kiêm Tổng giám đốc Vietnam Waste Solutions là ông David Dương (tên thật là Dương Tử Trung), sinh năm 1958 tại TP.HCM.
Ông là con trai của ông Dương Tài Thu - ông chủ hãng giấy nổi tiếng tại TP.HCM một thời là Cogido. Vào năm 1979, cả gia đình ông David Dương đã di cư sang Mỹ và chọn California làm nơi sinh sống.
Khi mới sang Mỹ, các thành viên trong gia đình ông David Dương đã kiếm sống bằng nghề thu gom rác, phế liệu, ve chai… quanh khu vực.
Sau một thời gian làm thu gom phế liệu, cuối năm 1981 ông David Dương quyết định qua Đài Loan (Trung Quốc) để tìm lại đối tác cũ ngày xưa của cha mình; rồi trở về Mỹ mua máy đóng kiện để gửi hàng phế liệu xuất khẩu sang Đài Loan.
Hai năm sau đó, công ty quản lý và tái chế Cogido (Cogido Paper Corp.) ra đời dưới bàn tay của ông David Dương, tiền thân của CWS sau này.
Đến năm 1991, gia đình David thành lập California Waste Solutions, gần như độc chiếm trong quá trình bỏ thầu để thu thập rác tái chế ở Oakland và San Jose.
California Waste Solutions đã trúng được gói thầu đầu tiên về thu gom rác phế liệu cho một nửa thành phố trị giá vài chục triệu USD. Đến cuối tháng 7/2014, Hội đồng thành phố Oakland đã quyết định giao hợp đồng thu gom và xử lý chất thải trị giá 2,7 tỷ USD cho California Waste Solutions. Từ đây, ông David nổi lên nhanh chóng trên truyền thông Mỹ và Việt Nam.
Hiện California Waste Solutions vận hành 6 cơ sở tái chế tại khu vực Vịnh San Francisco và phục vụ hơn 343.000 khách hàng thông qua các hoạt động thu gom, xử lý, thu hồi vật liệu, dịch vụ khách hàng và các chương trình môi trường của chính quyền địa phương.
Bên cạnh Khu liên hợp xử lý chất thải Đa Phước, Vietnam Waste Solutions cũng đang phát triển Khu Công nghệ Môi trường Xanh Long An, một dự án môi trường dài hạn bao gồm xử lý chất thải, tái chế, thu hồi tài nguyên, sản xuất năng lượng và các hạng mục hạ tầng xanh liên quan.
Bộ Tư pháp Mỹ ngày 17/1/2025 thông báo bồi thẩm đoàn liên bang đã quyết định truy tố cựu thị trưởng Oakland Sheng Thao với các cáo buộc hình sự liên quan đến vụ án điều tra tham nhũng của FBI. Bạn trai lâu năm của Thao là Andre Jones, cùng doanh nhân David Dương và con trai Andy Dương cũng bị truy tố trong bản cáo trạng.
Công tố viên Mỹ Patrick D. Robbins cho biết các nghi phạm đã hối lộ, lừa đảo và có hành vi bất hợp pháp khác để thao túng và gây ảnh hưởng đến chính quyền địa phương ở thành phố Oakland, bang California.
Công tố viên nói rằng các bị cáo đã cố tình đàm phán những thỏa thuận, trong đó biết rõ Thao và Jones sẽ nhận hối lộ để cho phép gia đình Dương được nhận các hợp đồng kinh doanh của chính quyền thành phố.
Bản cáo trạng cáo buộc ông David Dương và Andy Dương có thỏa thuận thanh toán trực tiếp 300.000 USD cho ông Jones dưới danh nghĩa trả lương cho một công việc "không cần đi làm". Thỏa thuận này giúp ông Jones nhận được tổng cộng khoảng 95.000 USD.
Động thái diễn ra sau khi Cục Điều tra liên bang Mỹ (FBI) hồi tháng 6/2024 khám xét nhà của Thị trưởng Sheng Thao và doanh nhân David Dương. Truyền thông Mỹ khi đó cho biết dường như FBI đang điều tra cáo buộc tham nhũng nhằm vào thị trưởng Oakland cùng một số người ủng hộ bà.
