Sáng 25/6, UBND TPHCM tổ chức hội thảo 50 năm thành phố mang tên Chủ tịch Hồ Chí Minh, dấu ấn lịch sử, khát vọng phát triển và đột phá thể chế. Sự kiện hướng đến tôn vinh ý nghĩa lịch sử, chính trị của việc Quốc hội đổi tên thành phố Sài Gòn - Gia Định thành TPHCM năm 1976.
Toàn cảnh hội thảo. Ảnh: Phước Sáng
Nhiều khó khăn nhưng cũng nhiều thành tựu
Phát biểu tại hội thảo, TS. Trương Minh Huy Vũ, Viện trưởng Viện Nghiên cứu phát triển TPHCM, cho biết ngày 2/7 tới đánh dấu tròn 50 năm thành phố Sài Gòn - Gia Định chính thức vinh dự mang tên Chủ tịch Hồ Chí Minh.
Đây cũng là dấu mốc thiêng liêng thể hiện lòng biết ơn của nhân dân đối với Chủ tịch Hồ Chí Minh, đồng thời khẳng định sự ghi nhận của Đảng, Nhà nước đối với vai trò đặc biệt của thành phố trong sự nghiệp giải phóng dân tộc và xây dựng đất nước.
"Nửa thế kỷ qua là chặng đường đặc biệt, có nhiều khó khăn, thách thức nhưng cũng nhiều thành tựu và kỳ vọng. Đặc biệt, sau khi TPHCM sáp nhập với Bình Dương và Bà Rịa - Vũng Tàu từ ngày 1/7/2025, cùng với Nghị quyết 09 vừa được Bộ Chính trị ban hành, thành phố mới đang ở vị thế mới, tâm thế mới, tầm nhìn và sức bật mới", ông Vũ nhấn mạnh.
Ông Trương Minh Huy Vũ, Viện trưởng Viện Nghiên cứu phát triển TPHCM phát biểu khai mạc hội thảo. Ảnh: Phước Sáng
Về nội dung khoa học, hội thảo tập trung thảo luận bốn nhóm vấn đề lớn.
Nhóm thứ nhất là câu chuyện lịch sử, nhìn lại những gì đã diễn ra trong 50 năm qua, những thành tựu, thế mạnh và các bài học kinh nghiệm.
Nhóm thứ hai đề cập khát vọng vươn mình cùng đất nước, với tầm nhìn xây dựng TPHCM trở thành siêu đô thị toàn cầu thông minh, xanh, hiện đại, nghĩa tình; giữ vai trò đô thị hạt nhân.
Nhóm thứ ba xoay quanh động lực thể chế cho phát triển đột phá, trong đó làm rõ việc TPHCM sau hợp nhất đã trở thành siêu đô thị đa trung tâm, đòi hỏi một khung pháp lý đặc thù để tháo gỡ điểm nghẽn thể chế, tăng tính tự chủ và nâng cao năng lực quản trị hiện đại.
Nhóm thứ tư xoay quanh đời sống của người dân, với mục tiêu cuối cùng là việc chỉnh trang đô thị, đầu tư các công trình nhằm phục vụ đời sống người dân tốt hơn. Hội thảo cũng làm rõ những thách thức về đô thị, già hóa dân số, môi trường và nguồn nước.
Nhìn lại chặng đường 50 năm thành phố chính thức mang tên Bác
Tại hội thảo, ông Phạm Chánh Trực, nguyên Phó Bí thư Thường trực Thành ủy, nguyên Chủ tịch HĐND TPHCM có những chia sẻ về dấu ấn nổi bật của thành phố trong 50 năm qua.
Theo ông Trực, dấu ấn lớn nhất, sâu sắc nhất là về lý luận: từ thực tiễn khôi phục kinh tế, thành phố đã góp phần đổi mới tư duy, trở thành tiền đề lý luận cho đường lối đổi mới năm 1986 của Đảng. Ông cho rằng đây là một chuyên đề lớn mà sau 40 năm đổi mới vẫn còn nhiều vấn đề chưa được nghiên cứu thấu đáo.
Ông Phạm Chánh Trực, nguyên Phó Bí thư Thường trực Thành ủy, nguyên Chủ tịch HĐND TPHCM, phát biểu tại hội thảo. Ảnh: Phước Sáng
Về thực tiễn, nguyên Phó Bí thư Thành ủy nêu hàng loạt thành tựu kinh tế - xã hội đáng nhớ: thu nhập bình quân đầu người tăng từ 100 USD năm 1990 lên khoảng 8.000 USD năm 2025; khu chế xuất Tân Thuận thành lập năm 1991 mở đầu cho hàng loạt khu công nghiệp sau đó; khu công nghệ cao TPHCM, sau hơn 20 năm hoạt động, đóng góp gần một nửa kim ngạch xuất khẩu của thành phố.
Ông Trực cũng nhắc đến các thành tựu khác như thành phố được vinh danh là thành phố học tập toàn cầu; y tế tiếp cận trình độ thế giới với ca mổ tách cặp song sinh Việt - Đức; phong trào Thanh niên xung phong góp phần phục hồi Khu dự trữ sinh quyển thế giới Cần Giờ; và các Không gian văn hóa Hồ Chí Minh được nhân dân, cơ quan, đoàn thể hưởng ứng rộng rãi.
PGS.TS, Đại tá Nguyễn Trần Hiếu, Phó Hiệu trưởng Trường Đại học An ninh nhân dân, cũng điểm lại hành trình 50 năm an ninh thành phố được giữ vững, tạo môi trường thuận lợi thu hút đầu tư nước ngoài và hội nhập quốc tế.
Công an Thành phố đã hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ bảo vệ an ninh quốc gia, giữ vững trật tự an toàn xã hội, kéo giảm tội phạm, đồng thời đi đầu trong cải cách hành chính, số hóa dữ liệu dân cư.
PGS.TS., Đại tá Nguyễn Trần Hiếu, Phó Hiệu trưởng Trường Đại học An ninh nhân dân, phát biểu tại hội thảo. Ảnh: Phước Sáng
Tuy nhiên, ông Hiếu cũng chỉ ra nhiều thách thức trong kỷ nguyên mới, như hoạt động chống phá tinh vi của các thế lực thù địch trên không gian mạng; tội phạm công nghệ cao và tài chính bất hợp pháp; nhân lực an ninh cơ sở khi vận hành mô hình chính quyền hai cấp; cùng mục tiêu xây dựng thành phố không có ma túy vào năm 2030.
Từ đó, ông đề xuất các giải pháp trọng tâm: xây dựng thế trận an ninh nhân dân; tăng cường phối hợp giữa các lực lượng; chủ động phòng ngừa, phát hiện sớm các nguy cơ; tấn công mạnh vào tội phạm ma túy, tài chính; và xây dựng lực lượng Công an nhân dân trong sạch, vững mạnh, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại.
Ngoài ra, tại hội thảo, nhiều chuyên gia cũng trình bày tham luận nhìn lại thành phố sau 50 năm hình thành và phát triển, từ đó thảo luận những cơ chế, chính sách đột phá cho siêu đô thị trong giai đoạn phát triển mới.
