Người giao nộp tượng thần khỉ quý hiếm: 'Tôi không bán, tiền bao nhiêu cũng vậy'

Ông Lục và tượng thần khỉ Hanuman được ông tìm thấy dưới biển - Ảnh: NVCC

Sáng 28-9, khi nhận bằng khen của Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Ngãi vì có thành tích phát hiện, giao nộp cổ vật tượng thần khỉ Hanuman, ông Dương Đình Lục vẫn nhớ rõ lần tình cờ phát hiện pho tượng dưới lớp cát ngoài biển cách đây 5 năm.

Bốn người khiêng tượng thần khỉ 150kg vào bờ

Cận cảnh pho tượng - Ảnh: NVCC

Năm 2021, trong một lần lặn bắt cá, ốc, ông Lục phát hiện một ít mảnh sành sứ vỡ nằm dưới biển. Nghĩ khu vực này có thể còn hiện vật khác, ông tiếp tục lặn xuống, quạt lớp cát phủ bên trên thì thấy lộ ra một phần đá, rồi lần theo đó moi thêm và phát hiện cả pho tượng bị chôn vùi dưới cát.

"Lúc đó tôi thấy lòi một chút đá lên mặt cát. Moi thêm thì phát hiện pho tượng được chôn vùi bên dưới", ông Lục kể.

Do pho tượng nặng khoảng 150kg, một mình ông không thể đưa vào bờ nên phải quay về gọi thêm người hỗ trợ. Tổng cộng bốn người cùng ra biển khiêng tượng lên, sau đó ông thuê xe chở về nhà để bảo quản.

"Lúc phát hiện được mừng lắm, phát hiện được tượng thần thì quý, rất quý", ông nói.

Người buôn bán đồ cổ trả giá đến 2 tỉ đồng

Vợ chồng ông Lục nhận khen thưởng vì thành tích phát hiện, giao nộp tượng thần khỉ - Ảnh: NGUYỄN YÊN

Thông tin ông Lục tìm thấy pho tượng nhanh chóng lan ra, nhiều người đến xem, trong đó có người buôn bán đồ cổ hỏi mua và từng trả giá đến 2 tỉ đồng. Với một gia đình làm nông, đó là khoản tiền rất lớn, nhưng ông Lục cho biết ngay từ đầu mình đã không có ý định bán.

"Thực ra số tiền được trả 2 tỉ đồng để bán tượng cũng rất lớn, đời sống gia đình dân lao động như tôi thì thấy rất quý. Nhưng tôi muốn bảo tồn, bảo vệ, chăm sóc nên không bán, tiền bao nhiêu cũng vậy", ông Lục nói.

Từ năm 2021 - 2023, pho tượng được ông Lục giữ tại nhà. Sau khi chính quyền địa phương đến vận động giao nộp để phục vụ công tác bảo tồn, nghiên cứu, ông đồng ý bàn giao hiện vật cho Bảo tàng Tổng hợp tỉnh Quảng Ngãi.

Ông Lục cho biết ban đầu gia đình chỉ nghĩ đơn giản là tìm thấy thì giữ gìn, bảo quản cẩn thận. Khi được giải thích việc lưu giữ cổ vật phải thực hiện theo quy định pháp luật, ông nghiêm túc chấp hành và không hề có chút tiếc nuối nào khi quyết định bàn giao.

Hiện tượng đang được bảo quản tại Bảo tàng Tổng hợp tỉnh Quảng Ngãi - Ảnh: ĐOÀN NGỌC KHÔI

Với ông Lục, điều khiến ông vui nhất không nằm ở khoản tiền thưởng mà ở việc pho tượng mình từng tìm thấy dưới biển đã được cơ quan chức năng tiếp nhận và bảo quản.

"Khi được nhận bằng khen, tiền thưởng thì dù ít nhiều tôi vẫn vui vẻ đón nhận. Tôi rất vui mừng khi phát hiện của mình được các cơ quan quản lý tiếp nhận và bảo quản", ông nói.

Theo kết quả giám định của cơ quan chuyên môn, hiện vật được xác định là tượng thần khỉ Hanuman, tác phẩm điêu khắc đá thuộc nghệ thuật Champa, có niên đại khoảng 800 năm. 

Pho tượng được chế tác từ đá sa thạch hạt mịn, cao 84cm, rộng 40cm, nặng khoảng 150kg và được đánh giá có giá trị trong nghiên cứu nghệ thuật điêu khắc Champa.