Món mít non rô ti dễ làm, ăn ngon miệng - Ảnh: NVCC
Cùng với nhu cầu chăm sóc sức khỏe, xu hướng ăn chay hiện nay cũng gắn với lối sống xanh, bảo vệ môi trường và đề cao sự cân bằng trong dinh dưỡng.
Món chay cần ngon, đủ chất và thuận theo tự nhiên
Theo nghệ nhân ẩm thực Nguyễn Thị Phiên, dù ăn chay hay ăn mặn, điều quan trọng vẫn là bảo đảm năng lượng và đa dạng dưỡng chất. Với món chay, cách chế biến, hương vị và hình thức trình bày cũng cần được chú trọng để tạo cảm giác ngon miệng, từ đó khuyến khích mọi người ăn chay.
Bà Phiên cho rằng quan niệm ăn chay chỉ đơn giản là mua một miếng đậu hũ chiên rồi chấm nước tương là không đúng, vì nếu kéo dài nhiều ngày không bảo đảm dinh dưỡng. Ăn chay nên thuận theo tự nhiên, tạo cảm giác thoải mái, thay vì trở thành một chế độ ăn gò ép.
Tinh thần này cũng được bà Nguyễn Thị Phiên cùng con gái Đỗ Thị Phương Nhi gửi gắm trong cuốn sách Bếp Mẹ Yêu Thương - 30 món chay trong đời thường và tiệc.
Sách giới thiệu 15 món chay dùng trong bữa ăn hằng ngày và 15 món chay dành cho tiệc, hướng đến việc "gieo duyên" ăn chay theo cách gần gũi, ngon miệng và hợp lý.
Theo đó, một bữa ăn chay vẫn cần cân bằng các nhóm chất như tinh bột, lipid, protein, chất xơ và vitamin từ rau củ. Với người mới bắt đầu, có thể thay thế nguồn đạm động vật bằng nấm, đậu hũ, tàu hũ ky; đồng thời sử dụng nước tương, chao và các loại gia vị chay thay cho nước mắm.
Xu hướng ăn chay hiện đại cũng không còn bó hẹp trong phạm vi tín ngưỡng. Nhiều người lựa chọn giảm thịt, tăng rau củ, thực phẩm từ đậu và ngũ cốc nhằm hướng đến chế độ ăn đa dạng hơn.
Bên cạnh mục tiêu chăm sóc sức khỏe, việc giảm tiêu thụ sản phẩm từ động vật còn được nhìn nhận như một cách góp phần giảm áp lực lên tài nguyên đất, nước và môi trường, phù hợp với lối sống xanh, bền vững.
Với bà Phiên, cơ duyên với món chay bắt đầu từ ký ức tuổi thơ. Mẹ bà - một người tu tại gia - từng biến tấu món cơm hến thành món chay để phục vụ hàng chục người thợ trong xưởng của gia đình.
Hến được thay bằng nấm đông cô, nước xốt sử dụng chao và tương, trong khi nước dùng được nấu từ đậu xanh. Món ăn thanh vị nhưng đậm đà này được bà đặt tên là "Cơm từ bi".
"Kỷ niệm ấy đã theo tôi suốt những năm tháng trưởng thành. Việc nấu món chay không chỉ xuất phát từ tín ngưỡng hay giáo lý phức tạp, mà đơn giản bắt nguồn từ lòng từ bi và mong muốn không sát sinh. Món chay cần được chế biến thơm ngon, chuẩn vị để thu hút mọi người," bà Phiên chia sẻ.
Bà Nguyễn Thị Phiên và con gái Đỗ Thị Phương Nhi (bìa trái) cùng viết sách Bếp mẹ yêu thương hướng dẫn nấu 30 món chay ngày thường và đãi tiệc - Ảnh: HOÀNG LÊ
Mít non rô ti - món chay dễ làm, đậm đà
Trong 30 món chay được bà Nguyễn Thị Phiên giới thiệu, mít non rô ti là món ăn có cách chế biến tương đối đơn giản nhưng vẫn tạo được hương vị đậm đà.
Mít non sau khi chiên vàng được rim cùng tương hột, nước tương, ngũ vị hương, boa rô và các loại gia vị, tạo thành món ăn có độ dai, thấm vị, phù hợp dùng với cơm nóng.
Mít non - nguyên liệu chính tạo món chay mít non rô ti - Ảnh: Tư liệu
Nguyên liệu: 1kg mít non đã gọt vỏ; 1 cây boa rô; 3 trái ớt sừng đỏ; 1 cây xà lách; 2 trái cà chua; 2 trái dưa leo; 2 muỗng lớn ngũ vị hương; 200g tương hột ngọt; 3 muỗng lớn nước tương; dầu ăn, muối, đường, bột nêm nấm, tiêu và ớt bột.
Chuẩn bị: Mít cắt thành miếng rộng khoảng 7cm, dày 1,5-2cm, rửa sạch nhựa rồi để ráo.
Boa rô lấy phần gốc, cắt mỏng và băm khoảng 3 muỗng lớn; phần còn lại cùng lá cắt xéo, dày khoảng 5mm.
Xà lách tách từng lá. Cà chua và dưa leo cắt lát mỏng. Hai trái ớt sừng cắt lát xéo, trái còn lại cắt sợi để trang trí.
Cách làm: Ép nhẹ mít cho ráo nước rồi chiên vàng đều hai mặt.
Đặt chảo đáy bằng lên bếp, cho khoảng 5 muỗng lớn dầu ăn. Khi dầu nóng, cho boa rô băm vào đảo đến khi vàng thơm. Tiếp tục cho tương hột, nước tương, 1 muỗng lớn đường, 1 muỗng cà phê tiêu, 1/2 muỗng cà phê ớt bột và ngũ vị hương vào xào đều.
Cho thêm khoảng 1/2 chén nước lạnh, đun sôi rồi nêm lại cho vừa vị mặn, ngọt. Cho mít cùng ớt cắt lát vào, hạ nhỏ lửa và rim khoảng 20 phút. Trong quá trình rim, nếu nước cạn nhanh có thể thêm một ít nước để giữ độ sền sệt. Cuối cùng cho một ít bột nêm nấm, tiếp tục rim đến khi mít thấm gia vị thì tắt bếp.
Khi trình bày, xếp xà lách, cà chua và dưa leo quanh đĩa, đặt mít ở giữa, rưới phần xốt lên trên, rắc boa rô và ớt sợi để tạo điểm nhấn.
Món mít non rô ti đạt yêu cầu khi miếng mít dai, không bị nát, thấm đều gia vị; phần xốt sánh, thơm mùi ngũ vị hương và boa rô.
