Hồ Hồng Lĩnh và chuyện vẽ sắc từ cõi tâm

Với họa sĩ Hồ Hồng Lĩnh, muốn tìm được cái riêng trong hội họa, đôi khi phải biết quên những gì đã học để trở về với cảm xúc chân thực của chính mình. Hơn 30 năm cầm cọ, anh vẫn tiếp tục tìm kiếm những sắc màu riêng đến từ cõi tâm.
Hồ Hồng Lĩnh và chuyện sắc từ cõi tâm - Ảnh 1.

Thưởng thức loạt tranh mang sắc thái siêu thực của Hồ Hồng Lĩnh - Ảnh: H.VY

Trưng bày từ nay đến 27-10 tại 3B Gallery, triển lãm Sắc Cõi Tâm 2 giới thiệu hơn 30 tranh sơn dầu tiếp nối cuộc trưng bày cá nhân đầu tiên của Hồ Hồng Lĩnh vào năm 2024.

Sau hơn ba thập niên sáng tác, họa sĩ tiếp tục theo đuổi những tìm tòi của mình qua loạt tranh trừu tượng, phong cảnh và những hình ảnh mang sắc thái siêu thực. Với anh, tranh chính là sắc đến từ cõi tâm.

Quên đi khuôn thước để tìm cái riêng

Tại triển lãm Sắc Cõi Tâm 2, có một bức tranh mang ý nghĩa đặc biệt với Hồ Hồng Lĩnh. Đó là bức anh từng triển lãm cùng cha, cố họa sĩ Hồ Hữu Thủ, rồi mang về cất trong kho và quên mất. Khi chuẩn bị triển lãm và tìm thấy tranh, anh vui được gặp lại một kỷ niệm đáng nhớ trong hành trình sáng tác của mình.

Giữa những tác phẩm mới, tranh như gợi nhắc hội họa không chỉ là chuyện của màu sắc, đường nét hay hình thể. Đôi khi, một tác phẩm còn lưu giữ những dấu mốc riêng, gắn với ký ức và những cảm xúc người vẽ từng đi qua.

Cảm xúc cũng là điều quan trọng nhất với Hồ Hồng Lĩnh khi vẽ. Anh cho rằng họa sĩ cần học hỏi, tích lũy kiến thức và rèn luyện kỹ thuật, vì tự do sáng tạo cần dựa trên một nền tảng vững vàng. Nhưng khi bắt tay vào sáng tác, người vẽ nên gác lại mọi khuôn mẫu đã học để lắng nghe chính mình, để cảm nhận dẫn đường thay vì tính toán trước mọi thứ.

Vì anh tin chỉ khi trở về với cõi tâm chân thật, thuận theo những gì mình cảm và chuyển tải bằng tất cả khả năng biểu đạt của bản thân, người vẽ mới có thể tìm ra điều riêng biệt hay mới mẻ.

Quan niệm ấy phần nào lý giải sự đa dạng trong các tác phẩm tại triển lãm của Hồ Hồng Lĩnh. Ở loạt tranh trừu tượng, người xem có thể bắt gặp những mảng màu, đường nét và hình khối được sắp đặt theo nhịp điệu riêng.

Hồ Hồng Lĩnh và chuyện sắc từ cõi tâm - Ảnh 3.

Loạt tranh trừu tượng mở ra nhiều liên tưởng tùy theo cảm nhận mỗi người xem - Ảnh: H.VY

Ở những tranh mang sắc thái siêu thực, hình ảnh lại gợi mở những cảm nhận về tình thân, con người qua thế giới tưởng tượng đầy mộng mị. Trong khi đó, loạt tranh phong cảnh lại đưa người xem đến những không gian đời sống rộng mở.

Theo nhà nghiên cứu Cường Quách, ba hướng sáng tác này không hoàn toàn tách biệt mà có sự bổ trợ lẫn nhau. Cách tổ chức hình khối trong tranh trừu tượng góp phần tạo nên không gian cho tranh phong cảnh và những hình ảnh siêu thực của Hồ Hồng Lĩnh.

Ông gọi những phong cảnh của Hồ Hồng Lĩnh là "phong cảnh trong cảm xúc", nơi cảnh vật không chỉ được ghi lại như những gì mắt nhìn thấy mà còn đi qua hồi ức và mộng tưởng của người nghệ sĩ.

Hồ Hồng Lĩnh và chuyện sắc từ cõi tâm - Ảnh 4.

Tranh phong cảnh "Ngày xưa xóm rạch" của Hồ Hồng Lĩnh

Những sắc màu đến từ bên trong

Sinh năm 1968 tại Bình Dương, Hồ Hồng Lĩnh tốt nghiệp Trường Đại học Mỹ thuật TP.HCM năm 1990. Anh từng tham gia các triển lãm trong và ngoài nước, đồng thời thử nghiệm với nghệ thuật kỹ thuật số trước khi trở lại với chất liệu sơn dầu và tiếp tục khám phá những khả năng biểu đạt của mình.

Là con trai cố họa sĩ Hồ Hữu Thủ, anh có cơ hội tiếp xúc với hội họa từ sớm. Tuy nhiên, hành trình sáng tác của anh không chỉ là tiếp nhận những gì được trao truyền mà còn là quá trình tìm kiếm cách biểu đạt phù hợp với cảm nhận riêng.

Họa sĩ Phan Trọng Văn cho rằng điều đáng chú ý ở Hồ Hồng Lĩnh là hành trình tìm kiếm ngôn ngữ tạo hình riêng qua nhiều thử nghiệm và sự chuyển hóa những ảnh hưởng thành kinh nghiệm sáng tạo của bản thân. Theo ông, điều quan trọng không phải là phủ nhận những gì đã tiếp nhận, mà làm chủ chúng để không bị giới hạn trong một khuôn mẫu.

Hồ Hồng Lĩnh và chuyện sắc từ cõi tâm - Ảnh 5.

Họa sĩ Hồ Hồng Lĩnh và Phan Trọng Văn tại triển lãm - Ảnh: H.VY

Tên gọi Sắc Cõi Tâm cũng gắn với cách Hồ Hồng Lĩnh nhìn về quá trình sáng tác, gợi lên mối quan hệ giữa những gì hiện ra trên mặt tranh và thế giới sâu bên trong người vẽ.

Theo anh, cái tâm bên trong là vô cùng, còn những gì có thể đưa ra thành hình, thành sắc luôn có giới hạn. Người họa sĩ chỉ có thể diễn đạt bằng khả năng của mình, rồi tiếp tục học hỏi và tìm tòi không ngừng.

Sau hơn 30 năm cầm cọ, Hồ Hồng Lĩnh vẫn trở về với câu hỏi làm thế nào để vẽ được điều thực sự thuộc về mình. Và hành trình ấy vẫn còn tiếp diễn mỗi lần anh đứng trước giá vẽ, gác lại những khuôn thước, lắng nghe cảm xúc của mình rồi bắt đầu một bức tranh mới.

Hồ Hồng Lĩnh và chuyện sắc từ cõi tâm - Ảnh 10.

Tranh "Tiểu tú tiên"

Hồ Hồng Lĩnh và chuyện sắc từ cõi tâm - Ảnh 11.

Tranh "Phiêu lưu cùng mẹ"

Hồ Hồng Lĩnh và chuyện sắc từ cõi tâm - Ảnh 12.

Tranh "Sáng tĩnh lặng"

Đọc tiếp Về trang Chủ đề