Đề xuất mở rộng các tuyến cao tốc phân kỳ, vốn gần 500.000 tỷ đồng

Theo Bộ Xây dựng, tổng nhu cầu vốn sơ bộ để mở rộng các tuyến cao tốc hiện nay lên quy mô hoàn chỉnh ước khoảng gần 500.000 tỷ đồng.

Trong đó, nhóm cao tốc 2 làn xe cần hơn 80.000 tỷ đồng để mở rộng. Hiện có 5 tuyến, tổng chiều dài 329km, đang được nâng cấp lên 4 làn xe, như Cam Lộ - La Sơn, La Sơn - Hòa Liên, Yên Bái - Lào Cai..., với tổng mức đầu tư khoảng 17.669 tỷ đồng.

Đoạn tuyến cao tốc Bắc Nam Quảng Ngãi - Hoài Nhơn. Ảnh: T.H.

Ngoài ra, 6 tuyến cao tốc khác với tổng chiều dài gần 300km đang được các địa phương nghiên cứu mở rộng lên quy mô 4 làn xe hoàn chỉnh, gồm Thái Nguyên - Chợ Mới, Đồng Đăng - Trà Lĩnh, Hòa Bình - Mộc Châu... Nhu cầu vốn ngân sách Trung ương cho các dự án này khoảng 30.500 tỷ đồng.

Đối với các tuyến cao tốc 4 làn xe hạn chế, nhu cầu vốn để mở rộng theo quy hoạch lên quy mô 4-8 làn xe ước hơn 414.000 tỷ đồng, bao gồm cả vốn ngân sách và ngoài ngân sách.

Hiện có 2 đoạn cao tốc với tổng chiều dài 66km đang được mở rộng, gồm Cao Bồ - Mai Sơn bằng vốn đầu tư công, dự kiến hoàn thành năm 2026 và Trung Lương - Mỹ Thuận theo hình thức PPP, dự kiến hoàn thành năm 2028.

2 kịch bản mở rộng cao tốc Bắc - Nam 

Riêng tuyến cao tốc Bắc - Nam phía Đông, Bộ Xây dựng đưa ra hai kịch bản đầu tư trong giai đoạn 2026-2030.

Theo phương án thứ nhất, các đoạn cao tốc hướng tâm vào Hà Nội và TPHCM sẽ được mở rộng với tổng chiều dài 534km, nhu cầu vốn khoảng 64.000 tỷ đồng.

Phương án thứ hai là mở rộng toàn tuyến dài khoảng 1.144km, tổng mức đầu tư sơ bộ gần 155.000 tỷ đồng.

Theo Bộ Xây dựng, trong bối cảnh khó huy động nguồn vốn ngoài ngân sách, việc mở rộng cao tốc trước mắt chủ yếu dựa vào vốn đầu tư công. Bộ kiến nghị Chính phủ ưu tiên nâng cấp các tuyến cao tốc 2 làn xe lên quy mô hoàn chỉnh nhằm bảo đảm an toàn giao thông, giảm ùn tắc và tránh nguy cơ trở thành điểm nghẽn phát triển.

Đối với các tuyến cao tốc 4 làn xe hạn chế, Bộ Xây dựng cho rằng cần tiếp tục nghiên cứu kỹ hiệu quả kinh tế - xã hội, khả năng huy động vốn và lưu lượng phương tiện trước khi quyết định mở rộng.

Bộ Xây dựng cũng đề nghị Bộ Tài chính cân đối nguồn vốn ngân sách Trung ương cho các dự án mở rộng đã có đầy đủ cơ sở đánh giá hiệu quả để trình cấp có thẩm quyền xem xét, quyết định đầu tư.