
Các diễn giả tham gia phiên thảo luận tại Hội thảo "Chuyển đổi năng lượng xanh - động lực tăng trưởng bền vững" - Ảnh: QUANG ĐỊNH
Tại phiên thảo luận trong khuôn khổ Hội thảo "Chuyển đổi năng lượng xanh - động lực tăng trưởng bền vững" vào chiều 21-4, nhiều doanh nghiệp chia sẻ câu chuyện giảm phát thải, tối ưu năng lượng, để thích nghi theo hướng bền vững.
Dù còn rào cản về công nghệ và chi phí, chuyển đổi xanh đang mở ra dư địa tăng trưởng mới.
Doanh nghiệp tự giảm tải carbon
Ông Võ Văn Huy Hoàng - Giám đốc khối chiến lược và chuyển đổi số, Công ty Sữa đậu nành Việt Nam Vinasoy - cho biết phát triển bền vững không còn là lựa chọn mà đã trở thành yêu cầu bắt buộc.
Theo ông Hoàng, lợi thế của ngành sữa đậu nành nằm ngay từ vùng nguyên liệu. Cây đậu nành có khả năng cố định đạm, góp phần cải tạo đất, giảm phụ thuộc vào phân bón hóa học.
Không dừng lại ở nguyên liệu, quá trình "xanh hóa" được mở rộng sang toàn bộ hoạt động vận hành.
"Với hệ thống nhà máy trải dài Bắc - Trung - Nam, chúng tôi tập trung tối ưu chuỗi cung ứng thông qua các giải pháp tiết kiệm nước, năng lượng, kiểm soát khí thải và giảm thiểu xe chạy rỗng trong logistics", ông Hoàng cho hay.
Theo ông Hoàng, việc phát triển điện mặt trời áp mái tại các nhà máy cũng góp phần cắt giảm đáng kể phát thải CO₂ trong sản xuất. Nhờ đó, đến năm 2025, mức tiết kiệm năng lượng đạt khoảng 2-3%, qua đó hỗ trợ giảm chi phí vận hành.

Ông Lê Quốc Thuận - Giám đốc kinh doanh Signify Việt Nam - Ảnh: QUANG ĐỊNH
Trong khi đó, ông Lê Quốc Thuận - Giám đốc kinh doanh Signify Việt Nam - cho rằng tiết kiệm năng lượng đang trở thành "điểm giao" giữa lợi ích môi trường và hiệu quả kinh tế.
Theo ông Thuận, công nghệ chiếu sáng hiện nay đã có bước tiến dài khi hiệu suất có thể cao gấp khoảng 20 lần so với bóng đèn dây tóc truyền thống. Nếu giai đoạn trước là làn sóng chuyển đổi sang đèn LED, thì hiện nay các dòng LED mới tiếp tục được cải tiến, giúp tiết kiệm khoảng 70% điện năng so với đèn huỳnh quang.
"Điều này đồng nghĩa với việc doanh nghiệp và người tiêu dùng có thể giảm đáng kể chi phí điện năng trong khi vẫn đảm bảo hiệu suất sử dụng. Không chỉ dừng ở tiết kiệm điện, các sản phẩm chiếu sáng mới còn được thiết kế theo hướng kéo dài vòng đời, giảm thiểu chất thải và tối ưu vận hành", ông Thuận nhấn mạnh.
Ông Lê Ngọc Ánh Minh - Chủ tịch CLB Hydrogen Việt Nam ASEAN (VAHC) - cho biết Việt Nam đã có chiến lược phát triển hydrogen quốc gia với mục tiêu rõ ràng đến năm 2030 và 2050.
Tuy nhiên, theo ông Minh, con đường hiện thực hóa vẫn còn nhiều rào cản như chi phí công nghệ cao, yêu cầu nguồn điện sạch, chính sách chưa hoàn thiện và chi phí điện phân nước đắt đỏ đang khiến nhiều dự án hydrogen trên thế giới bị đình trệ.

Ông Lê Ngọc Ánh Minh - Chủ tịch CLB Hydrogen Việt Nam ASEAN - Ảnh: QUANG ĐỊNH
TP.HCM đẩy nhanh lộ trình chuyển đổi xanh
Một doanh nghiệp cũng đang đẩy mạnh các dự án năng lượng tái tạo quy mô lớn thời gian gần đây là Công ty cổ phần Năng lượng VinEnergo - công ty thành viên thuộc trụ cột năng lượng xanh của Tập đoàn Vingroup.
Với tầm nhìn trở thành nhà phát triển và cung cấp các giải pháp năng lượng bền vững, đóng góp cho mục tiêu phát thải ròng bằng 0 của Việt Nam và khẳng định vị thế quốc gia trên bản đồ năng lượng toàn cầu, VinEnergo đang triển khai một loạt dự án điện gió, điện mặt trời quy mô lớn tại Hà Tĩnh, Gia Lai, Điện Biên, Lai Châu…
Công ty cũng đưa vào sử dụng hệ thống pin lưu trữ năng lượng (BESS) tiên tiến do VinFast sản xuất, tạo nên một hệ sinh thái năng lượng xanh toàn diện, đảm bảo cung cấp điện sạch và ổn định, góp phần giảm tải cho điện lưới và đảm bảo an ninh năng lượng quốc gia.
Không chỉ phát triển mạnh trong nước, VinEnergo đã hợp tác với các đối tác quốc tế để triển khai các dự án năng lượng tái tạo tại nhiều quốc gia và khu vực có tiềm năng lớn trên thế giới như Bắc Mỹ, Bắc Âu, Địa Trung Hải, Đông Nam Á...
Trong vòng 3 năm tới, VinEnergo đặt mục tiêu phát triển danh mục dự án có tổng công suất lên tới 100 GW trên toàn cầu, trong đó hiện đã triển khai các dự án đầu tiên tại Philippines, Đan Mạch, Thụy Điển.
Ông Cao Tung Sơn - Phó chi cục trưởng Chi cục Bảo vệ môi trường TP.HCM - cho biết ô nhiễm đô thị hiện nay đến từ ba nguồn chính: giao thông, hoạt động công nghiệp và sinh hoạt dân cư.
Trước thực trạng này, TP.HCM đã xây dựng kế hoạch hành động với nhiều giải pháp đồng bộ. Trong lĩnh vực giao thông, thành phố sẽ thiết lập vùng phát thải thấp (LEZ), thí điểm trước khi nhân rộng. Đồng thời, lộ trình chuyển đổi phương tiện cũng được đẩy nhanh, hướng tới mục tiêu đến năm 2030, toàn bộ phương tiện giao thông công cộng và dịch vụ sẽ sử dụng điện.
Các phương tiện cá nhân không đạt chuẩn khí thải sẽ từng bước bị hạn chế. Một số khu vực như huyện Cần Giờ và đặc khu Côn Đảo được dự kiến triển khai sớm, hoàn tất lộ trình vào năm 2027.
Bên cạnh đó, thành phố cũng nghiên cứu thúc đẩy sử dụng nhiên liệu sạch, trong đó có xăng E10, như một giải pháp trung gian nhằm giảm phát thải trong giao thông.

Ông Cao Tung Sơn, Phó chi cục trưởng Chi cục Bảo vệ môi trường TP.HCM - Ảnh: QUANG ĐỊNH
Ở lĩnh vực công nghiệp, cách tiếp cận quản lý cũng đang thay đổi. Theo ông Sơn, thay vì hậu kiểm, cơ quan chức năng sẽ chuyển sang kiểm soát liên tục. Các nguồn thải lớn được yêu cầu lắp đặt hệ thống quan trắc tự động, truyền dữ liệu trực tiếp về cơ quan quản lý để giám sát.
Về dài hạn, TP.HCM sẽ triển khai đề án di dời các cơ sở sản xuất gây ô nhiễm ra khỏi khu dân cư hoặc khu vực không phù hợp với quy hoạch. Quỹ đất sau di dời sẽ được ưu tiên cho không gian công cộng và mảng xanh, cải thiện chất lượng sống đô thị.
Song song đó, thành phố cũng đẩy mạnh cung cấp thông tin môi trường đến người dân. Dữ liệu quan trắc sẽ được tích hợp vào ứng dụng "công dân số", cho phép người dân theo dõi chất lượng môi trường theo thời gian thực.

Xe buýt điện là giải pháp giảm ô nhiễm đô thị đang được triển khai mạnh mẽ - Ảnh: QUANG ĐỊNH